Zorla Çalıştırmayı Önleme ve Gönüllü Çalışma Politikası ve Prosedürü

1. AMAÇ

Bu politika ve prosedürün amacı; işyerinde hiçbir çalışanın zorla, baskı altında, tehditle, borçlandırılarak, kimlik belgelerine el konularak veya özgür iradesi dışında çalıştırılmamasını sağlamak, gönüllü çalışma ilkesini güvence altına almak ve ulusal mevzuat ile uluslararası çalışma standartlarına uyumu temin etmektir.

Şirket; tüm çalışanların özgür iradesiyle çalıştığını kabul eder ve her türlü zorla çalıştırma uygulamasını kesin olarak yasaklar.

2. KAPSAM

Bu prosedür; tüm çalışanları, geçici işçileri, alt işveren çalışanlarını, stajyerleri, yabancı uyruklu çalışanları, taşeron firma personellerini, işe alım süreçlerinde görev alan yöneticileri, insan Kaynakları birimini, tedarikçi ve hizmet sağlayıcı firmaları kapsamaktadır.

3. DAYANAK

Bu prosedür aşağıdaki mevzuat ve uluslararası standartlar esas alınarak hazırlanmıştır:

• 4857 Sayılı İş Kanunu
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu
• 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu
• ILO 29 No’lu Zorla Çalıştırma Sözleşmesi
• ILO 105 No’lu Zorla Çalıştırmanın Yasaklanması Sözleşmesi
• İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi

4. TANIMLAR

4.1 Zorla Çalıştırma

Bir kişinin kendi özgür iradesi dışında; fiziksel baskı, psikolojik baskı, tehdit, şantaj, borçlandırma, ücret kesintisi tehdidi, kimlik veya pasaport alıkonulması, işten çıkarma baskısı, hareket özgürlüğünün engellenmesi gibi yöntemlerle çalıştırılmasıdır.

4.2 Gönüllü Çalışma

Çalışanın kendi özgür iradesiyle işe başlaması, çalışma ilişkisini sürdürmesi ve yasal bildirim sürelerine uygun şekilde işten ayrılabilmesidir.

5. POLİTİKA İLKELERİ

Şirket aşağıdaki uygulamaları kesin olarak yasaklamaktadır: zorla çalıştırma, mecburi çalışma, borç karşılığı çalıştırma, insan ticareti kapsamında çalışma, çalışanın kimlik/pasaport/asıl belgelerine el koyma, maaş veya hakları baskı unsuru olarak kullanma, çalışanın işten ayrılmasını engelleme, fiziksel veya psikolojik baskı uygulama, fazla çalışmayı zorunlu tutma, tehdit veya cezalandırma yoluyla çalıştırma.

6. UYGULAMA ESASLARI

6.1 İşe Alım Süreci

• Tüm çalışanlar gönüllü olarak işe alınır.
• İş sözleşmeleri çalışanların anlayabileceği dilde hazırlanır.
• Çalışana işe girişte görev, ücret, çalışma saatleri ve hakları açık şekilde anlatılır.
• İşe giriş sırasında çalışanlardan hiçbir şekilde depozito, teminat veya zorlayıcı ödeme talep edilmez.
• Çalışanların kimlik, pasaport veya kişisel belgelerinin asılları şirket tarafından tutulmaz.
• Gerekli durumlarda yalnızca fotokopi alınır ve çalışan onayı ile özlük dosyasında muhafaza edilir.

6.2 Çalışma Süreleri ve Fazla Çalışma

• Fazla çalışmalar gönüllülük esasına göre yapılır.
• Fazla çalışma için çalışan onayı alınır.
• Çalışan, yasal hakları kapsamında fazla çalışmayı reddedebilir.
• Fazla çalışma nedeniyle çalışan üzerinde baskı kurulamaz.
• Çalışma süreleri ulusal mevzuata uygun şekilde planlanır.

6.3 Ücret Ödemeleri

• Tüm ücretler yasal süresinde ve kayıtlı şekilde ödenir.
• Ücretlerden hukuka aykırı kesinti yapılamaz.
• Ücretler baskı veya cezalandırma aracı olarak kullanılamaz.
• Çalışanların ücret hesap pusulaları düzenli olarak verilir.

6.4 İşten Ayrılma Hakkı

• Çalışanlar yasal bildirim sürelerine uygun şekilde işten ayrılma hakkına sahiptir.
• Çalışanın işten ayrılması fiziksel, ekonomik veya psikolojik yollarla engellenemez.
• İşten ayrılan çalışanın kişisel evrakları ve hakedişleri mevzuata uygun şekilde teslim edilir.

6.5 Yabancı Uyruklu Çalışanlar

• Yabancı çalışanların çalışma izinleri yasal şekilde alınır.
• Pasaport veya kimlik belgeleri şirket tarafından alıkonulamaz.
• Yabancı çalışanlar üzerinde dil, ülke veya statü nedeniyle baskı kurulamaz.

7. ŞİKAYET VE BİLDİRİM MEKANİZMASI

Çalışanlar aşağıdaki yollarla gizli şekilde bildirim yapabilir:

• İnsan Kaynakları Birimi,
• Etik Bildirim Hattı,
• E-posta bildirimi,
• Yazılı dilekçe,
• Yöneticilere doğrudan bildirim.

Şirket;

• Bildirim yapan çalışanı korur,
• Misilleme yapılmasını yasaklar,
• Bildirimleri gizlilik içinde değerlendirir,
• Gerekli soruşturmayı yürütür,
• Tespit edilen uygunsuzluklar için düzeltici faaliyet başlatır.

8. DENETİM VE İZLEME

Şirket;

• Düzenli iç denetimler gerçekleştirir,
• Alt işveren ve tedarikçileri sosyal uygunluk açısından değerlendirir,
• İşe alım süreçlerini kontrol eder,
• Çalışma süreleri ve fazla çalışmaları takip eder,
• Zorla çalıştırma risklerini periyodik olarak analiz eder.

9. SORUMLULUKLAR

İnsan Kaynakları Birimi

• İşe alım süreçlerinin gönüllülük esasına uygun yürütülmesini sağlamak,
• Çalışan evrak süreçlerini kontrol etmek,
• Şikayet mekanizmasını işletmek,
• Eğitimleri organize etmek.

Yöneticiler

• Çalışanlar üzerinde baskı oluşturmamak,
• Fazla çalışma süreçlerinde gönüllülük ilkesine uymak,
• Şüpheli durumları İK’ya bildirmek.

Çalışanlar

• Hak ihlallerini bildirmek,
• Politika ve prosedürlere uygun hareket etmek.

10. EĞİTİM

Şirket; insan hakları, zorla çalıştırmanın önlenmesi, etik çalışma ilkeleri, çalışan hakları konularında düzenli farkındalık eğitimleri gerçekleştirir.

11. UYGUNSUZLUK VE DÜZELTİCİ FAALİYET

Bu prosedüre aykırı hareket eden kişiler hakkında;

• İç inceleme,
• Disiplin süreci,
• Sözleşmesel yaptırım,
• Gerekli görülmesi halinde yasal işlem

uygulanabilir.

12. YÜRÜRLÜK

Bu prosedür üst yönetim onayı ile yürürlüğe girer.

Tüm çalışanlar, alt işverenler ve ilgili taraflar prosedüre uymakla yükümlüdür.